ช่วงนี้ดูเหมือนว่ากระแสการใช้ AI สร้างภาพและวิดิโอกำลังมาแรง ประกอบกับการที่สามารถมีรายได้จากจำนวนยอดผู้เข้าเยี่ยมชมหน้าเพจ เลยทำให้มีการใช้ AI สร้างทั้งภาพนิ่งและภาพเคลื่อนไหวออกมากันใหญ่ แต่ก็พบว่ามีจำนวนไม่น้อยที่พบว่าภาพมันไม่ถูกต้อง ที่น่าห่วงก็คือหลายเพจพยายามสร้างภาพเป็นเพจให้ความรู้ทางวิชาการเพื่อให้คนติดตาม แต่สิ่งที่นำมาเสนอนั้นมันไม่ถูกต้อง ตัวอย่างเช่นที่ยกมาให้ดูในวันนี้ ก็เป็นกรณีของปั๊มหอยโข่ง
เริ่มจากรูปที่ ๑ ข้างล่างก่อน เขาถามว่าถ้าไม่ติดวาล์วกันการไหลย้อนกลับทางด้านขาออกของปั๊มป้อนน้ำเข้าหม้อไอน้ำ จะเกิดอะไรขึ้น
วาล์วกันการไหลย้อนกลับถ้าเป็นอเมริกันจะเรียก check valve แต่ถ้าเป็นแบบอังกฤษ (รวมทั้งพวกที่อังกฤษเคยไปปกครอง) จะเรียกว่า non-reture valve หน้าที่ของวาล์วตัวนี้ก็คือป้องกันการไหลย้อนกลับจากด้านความดันสูงมายังด้านความดันต่ำ
ปั๊มหอยโข่งนั้น ของเหลวจะไหลเข้าตรงกลางใบพัด (แนวเดียวกับแกนหมุนของมอเตอร์) และไหลออกไปในทิศทางที่ตั้งฉากกับขาเข้า รูปที่เขาทำมานั้นดันเอาวาล์วกันการไหลย้อนกลับติดตั้งไว้ทางด้านขาเข้า แถมยังติดกลับทิศอีก (เห็นได้จากทิศทางลูกศรที่แสดง) ในเพจนั้นคนส่วนใหญ่จะเข้ามาตอบคำถาม มีเพียงส่วนน้อยเท่านั้นที่ทักเข้ามาว่ารูปมันผิด ปั๊มในรูปไม่สามารถทำงานได้เพราะวาล์วกันการไหลย้อนกลับมันป้องกันไม่ให้ของเหลวไหลเข้าปั๊ม แถมหน้าแปลนด้านขาออกของปั๊ม ยังถูกปิดเอาไว้อีก
เพจนี้เขาชอบตั้งคำถามเพื่อให้คนมาตอบ รูปที่ ๒ ข้างล่างก็มาจากที่เดียวกัน แต่คราวนี้ถามเรื่องความสามารถในการรับความดันของวาล์วกันการไหลย้อนกลับ แต่รูปที่นำมาแสดงก็มีข้อผิดพลาดแบบเดียวกับรูปที่ ๑ คือดันเอาวาล์วกันการไหลย้อนกลับมาติดตั้งทางด้านท่อขาเข้า และติดตั้งผิดทิศทางด้วย
foot valve เป็นวาล์วกันการไหลย้อนกลับรูปแบบหนึ่ง ติดทั้งที่ปลายท่อด้านขาเข้าของปั๊มหอยโข่ง คือด้านที่จุ่มอยู่ในของเหลว (ด้านขาเข้าของปั๊มอยู่สูงกว่าระดับของเหลว) หน้าที่ของมันก็คือรักษาของเหลวให้คงอยู่ในท่อด้านขาเข้าเมื่อเวลาปั๊มหยุดเดินเครื่อง เพราะถ้าท่อด้านขาเข้าของปั๊มมันไม่มีของเหลวอยู่ มันจะดูดของเหลวขึ้นไม่ได้ เพราะปั๊มหอยโข่งมันไม่สามารถทำสุญญากาศได้สูงมากพอ (ไม่งั้นก็ต้องเปลี่ยนไปใช้ปั๊มหอยโข่งแบบที่เรียกว่า self-priming หรือล่อน้ำได้เอง)
รูปที่ ๓ เป็นภาพจับมาจากคลิปวิดิโอของเพจหนึ่ง เป็นเรื่องเกี่ยวกับการที่ปั๊มพังเนื่องจากไม่มีของเหลวไหลผ่าน คลิปนี้เดาว่าคงใช้ AI สร้างขึ้น ดูเผิน ๆ มันก็ตื่นตาตื่นใจดี แต่เอาเข้าจริงภาพในคลิปมันก็มีความไม่ถูกต้องอยู่เยอะ ไม่ว่าจะเป็นเส้นทางการไหลของของเหลวที่ไหลเข้าปั๊มและออกจากปั๊ม (มีไหลสวนทางกันด้วย) แถมด้านขาออกยังไหลออกไปทางตัวมอเตอร์ไฟฟ้าและผ่าน mechanical seal ด้วยอีก
รูปที่ ๔ ข้างล่างเป็นรูปที่แถมมาให้ เป็นรูปที่เคยวาดไว้และเผยแพร่ใน blog ในบทความเรื่อง "Piping layout ตอน Pump piping (๒) MO Memoir : Tuesday 21 February 2560" เป็นเรื่องเกี่ยวกับการติดตั้งข้อลดเยื้องศูนย์ (Eccentric reducer) ทางด้านขาเข้าของปั๊มหอยโข่ง
คือโดยหลักการแล้วท่อด้านขาเข้าของปั๊มต้องไม่มีจุดใดที่ฟองแก๊สสามารถค้างอยู่ได้ ในกรณีที่ระดับของเหลวอยู่ต่ำกว่าท่อทางเข้าของปั๊ม ท่อทางเข้าก็ควรลาดลงไปทางด้านของเหลว และการติดตั้ง eccentric reducer ก็จะให้ด้านผิวราบอยู่ด้านบน เพื่อให้ฟองแก๊สที่ผิวบนของท่อ (ถ้ามี) สามารถระบายออกผ่านตัวปั๊มไปได้ แต่ถ้าระดับของเหลวอยู่ต่ำกว่าท่อทางเข้าปั๊ม ท่อขาเข้าก็จะลาดขึ้นไปยังแหล่งจ่ายของเหลว ตัว eccentric reducer ก็จะติดตั้งโดยให้ด้านผิวราบอยู่ด้านล่าง เพื่อให้ฟองแก๊สที่ผิวบนของท่อ (ถ้ามี) สามารถระบายย้อนกลับไปทางด้านแหล่งจ่ายของเหลว และไม่มีจุดอับที่ของแข็ง (ถ้ามีปะปนมา) จะสะสมค้างอยู่ที่ตัว eccentric reducer ได้
ดังนั้นการที่ไปบอกว่าต้องติดตั้ง eccentric reducer โดยให้ด้านผิวราบอยู่ข้างบนเท่านั้น (โดยไม่มีการกล่าวถึงระดับของเหลวเมื่อเทียบกับตัวปั๊ม) จึงเป็นเรื่องไม่เหมาะสม
